Co to jest rękojmia?

Prawo     dodano 2015-10-27
ocena

Przepisy rękojmi za wady fizyczne rzeczy mają zastosowanie do umów sprzedaży zawieranych przez przedsiębiorców (strony umowy są przedsiębiorcami) lub pomiędzy osobami fizycznymi, które nie prowadzą działalności gospodarczej. Osoba fizyczna nabywając od innej rzecz ma prawo żądać uczciwości sprzedającego, który nie powinien ukrywać wad fizycznych tej rzeczy. Najczęściej przepisy dotyczące rękojmi mają zastosowanie przy sprzedaży używanego samochodu lub mieszkania, które okazały się wadliwe.

Co to jest rękojmia?

photoxpress.com

Kodeks cywilny w zakresie odpowiedzialności z tytułu rękojmi nie obejmuje umów zawieranych pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem. Szczególna ustawa z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej zawiera przepisy gwarantujące konsumentom większą ochronę przed nieuczciwością ze strony przedsiębiorców, niż ta, która wynika z przepisów o rękojmi.

Aby mówić o rękojmi za wady fizyczne należy najpierw zastanowić się, czym jest wada fizyczna? Wady fizyczne ocenia się bez względu na to, czy rzecz sprzedawana była nowa, czy używana. Kodeks cywilny w art.556 §1 definiuje pojęcie wady fizycznej. Musi to być jakiś mankament, utrudniający korzystanie z rzeczy i sprzeczny z tym, o czym zapewniał nas sprzedawca. W przypadku samochodu może to być nieprawdziwy rok produkcji samochodu, sfałszowany przebieg, fakt, że samochód był uszkodzony w wyniku wypadku itp. Jeżeli chodzi np. o nieruchomości: wadą fizyczną będzie zatajenie, że przez działkę biegnie kanalizacja i nie można na niej usytuować domu, mimo, że sprzedawca zapewniał, że można. W przypadku mieszkań wadą fizyczną są wszelkie wady dotyczące instalacji, pękające ściany, zepsute okna nadające się do wymiany, itp. W niektórych wypadkach nie dołączenie do rzeczy jej instrukcji obsługi jest według kodeksu cywilnego wadą fizyczną rzeczy. Wady te muszą mieć wpływ na prawidłowe korzystanie z zakupionej rzeczy, lub mieć wpływ na cenę rynkową tego przedmiotu - wady co do zasady obniżają wartość rzeczy.

Istnieją jednak sytuacje, gdy sprzedawca uniknie odpowiedzialności z tytułu rękojmi. „Sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli kupujący wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy” (1). Gdy jednak kupujący takiej wiedzy nie miał może od sprzedającego żądać:

- obniżenia ceny zakupionego przedmiotu (wada obniża często wartość rzeczy)
- odstąpienia od umowy (jednak sprzedawca ma prawo zamienić naszą rzecz na taką samą wolną od wad; gdy wymieniona rzecz również posiada wady - możemy ją zwrócić i żądać oddania pieniędzy) (2)
- żądać dostarczenia rzeczy wolnej od wad (w przypadku rzeczy tzw. oznaczonych co do gatunku - np. materiałów budowlanych, które nie są niepowtarzalne)
- żądanie usunięcia wady - gdy chodzi o rzecz oznaczoną co do tożsamości np. samochód, mieszkanie itp.

Aby skorzystać z tych uprawnień nabywca wadliwej rzeczy musi dopełnić formalności związanych z terminem zgłoszenia wady. Można to zrobić w jakikolwiek sposób, jeżeli jednak rzecz była kosztowana lepiej się ubezpieczyć i zgłosić sprzedającemu istnienie wady p (najlepiej listem poleconym za potwierdzeniem odbioru). Jest to istotne dla późniejszych celów dowodowych, gdyby sprawa znalazła finał w sądzie. Istotny jest termin zakreślony ustawą dla zgłoszenia wady fizycznej rzeczy:

- zasadą ogólną jest termin jednego miesiąca od zakupu (gdy stronami umowy są osoby fizyczne)
- krótsze terminy obowiązują w przypadku artykułów żywnościowych
- pomiędzy przedsiębiorcami zgłoszenie wady powinno nastąpić niezwłocznie

Co jednak zrobić w sytuacji, gdy nie odkryjemy wady w ciągu tak krótkiego terminu? Jeżeli sprzedawca zataił specjalnie wadę i nie poinformował nas o niej w żaden sposób, a nawet zapewniał że rzecz nie ma żadnych wad? Wówczas powyższe terminy zostają przedłużone do upływu jednego roku, „ w gdy chodzi o wady budynku - po upływie trzech, licząc od dnia, gdy rzecz została kupującemu wydana.” (3).

Uprawnienia z tytułu rękojmi za wady fizyczne zakupionej rzeczy nie wyłączają uprawnień kupującego z tytułu gwarancji, jeżeli taka została na rzecz udzielona. Uprawnienia z rękojmi i gwarancji są od siebie niezależne. Dodatkowo, jeżeli na skutek istnienia wady kupujący poniósł szkodę, może dodatkowo żądać odszkodowania od nieuczciwego sprzedawcy, który wadę celowo zataił.

Źródła:
1) art. 557 § 1 k.c.
2) por. art. 560 §1 k.c.
3) art. 568 §1k.c.

Jak oceniacie przepisy dotyczące tej kwestii? Czy według Was chronią konsumenta?

OCENA
5.00
OCEŃ PORADĘ

Komentarze

Dodaj zdjęcie do komentarza:
PRZEGLĄDAJ
Dodaj film wideo do komentarza:
Dodaj film z dysku:
PRZEGLĄDAJ
 
1 + 1 =

Polecamy

Co grozi za niepłacenie alimentów?

Co grozi za niepłacenie alimentów?

Redakcja / 2014-11-24 13:41:12

Co grozi za zniszczenie mienia prywatnego lub publicznego?

Co grozi za zniszczenie mienia prywatnego lub publicznego?

Ewelina Paździora / 2013-02-26 14:10:37

Co grozi rodzicom za bicie dziecka?

Co grozi rodzicom za bicie dziecka?

Ewelina Paździora / 2012-01-02 12:57:40

Co to jest rękojmia?

Co to jest rękojmia?

Ewelina Paździora / 2010-11-18 12:56:10