Jakiej pracy nie może wykonywać małoletni?

Prawo    
ocena

Małoletni podejmujący się pracy zarobkowej zasługuje na szczególną ochronę prawną. Należy bowiem przyjąć, że nie ma on jeszcze odpowiednich kwalifikacji ani doświadczenia, aby wykonywać każdy rodzaj pracy. Ponadto – z uwagi na wiek – może zostać łatwo wykorzystany przez pracodawcę.

Jakiej pracy nie może wykonywać małoletni?

photoxpress.com

O tym, jakiej pracy nie powinien wykonywać oraz jakie przysługują mu prawa, decydują przepisy Kodeksu pracy.

Zgodnie z prawem pracodawca może zatrudnić osobę młodocianą, jeżeli ukończyła co najmniej gimnazjum, przedstawi odpowiednie świadectwa lekarskie dotyczące stanu zdrowia i braku przeciwwskazań do wykonywania pracy. Po ukończeniu gimnazjum (a w szczególnych przypadkach – także wcześniej) młodociany pracownik nie posiada jeszcze żadnych kwalifikacji, dlatego też może być zatrudniony tylko w celu przygotowania zawodowego i w tym celu ma wykonywać odpłatnie związane z zawodem prace.1

Rodzaj prac związanych z różnymi zawodami i dopuszczalność ich wykonywania przez małoletniego reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu prac wzbronionych i warunków ich zatrudnienia przy niektórych z tych prac. W myśl przepisów rozporządzenia można wyróżnić: 

I Bezwzględny zakaz zatrudnienia młodocianych na pewnych stanowiskach i przy wykonywaniu określonych czynności.

Zakaz obejmuje prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, wymuszoną pozycją ciała oraz zagrażające prawidłowemu rozwojowi psychicznemu młodego pracownika:

- podnoszenie, przenoszenie ciężarów, prace wykonywane w pozycji pochylonej, przysiadzie, leżącej – przy naprawie pojazdów mechanicznych, prace brukarskie wykonywane na kolanach itp.
- młodociany nie może również pracować (w ramach ochrony zdrowia psychicznego) przy wytwarzaniu, sprzedaży i związanej z konsumpcją alkoholu – zatem także praca barmana jest niedopuszczalna. Podobnie praca związana z ubojem zwierząt, w zakładach kąpielowych i łaźniach, prace w szpitalu dla osób chorych psychicznie czy „przy sztucznym unasiennianiu zwierząt”2
- zabroniona jest dla młodocianych dziewcząt praca pokojówek w pensjonatach, domach wczasowych, hotelach robotniczych
- za niebezpieczne uznano również prace wykonywane w narażeniu na szkodliwe działanie środków chemicznych, fizycznych i biologicznych, takie jak: prace przy materiałach toksycznych czy innych niebezpiecznych substancjach wywołujących nowotwory, choroby genetyczne, upośledzające płodność, powodujące uczulenie czy reakcje alergiczne, prace wykonywane przy dużym natężeniu szkodliwych pyłów, prace w obszarach silnie narażonych na wysokie temperatury, promieniowanie laserowe, prace przy spawaniu, cięciu metali, pracę w hutach itp.
- podobnie za niedozwoloną uznano pracę młodocianych w miejscach narażonych na drgania, hałas ultradźwiękowy, wysokie temperatury, wysokie ciśnienie, działanie szkodliwych pyłów czy bakterii – prace w charakterze nurka, związane z przebywaniem w komorach hiperbarycznych, w urządzeniach komunikacji lotniczej, przy obróbce mięsa i ryb, itp.
- uwzględniono również prace stwarzające duże ryzyko wypadku, takie jak: obsługa maszyn, ciągników, prace pod ziemią (w górnictwie), w żegludze, transporcie, zagrażające porażeniem elektrycznym (np. prace przy liniach energetycznych będących pod napięciem lub w ich pobliżu)
oprócz tego zabronione jest wykonywanie przez młodocianych prac na wysokości powyżej 3 m, grożących upadkiem – naprawa dachów, przy budowie itp.

II Zatrudnienie z uwzględnieniem pewnych wyjątków na określonych stanowiskach pracy

Można uznać wymienione w załączniku II do Rozporządzenia prace jako względnie niedozwolone dla młodocianych na określonych stanowiskach pracy. Zakaz nie dotyczy zwłaszcza młodocianych, którzy są zatrudnieni w ramach przygotowania zawodowego. Zatrudnienie na takim stanowisku nie może mieć jednak charakteru pracy stałej, lecz ma ograniczyć się do zaznajomienia się przez młodocianego z czynnościami podstawowymi.

Pracodawca ma w tym zakresie sprawować szczególny nadzór i oceniać ryzyko związane z wykonywaniem każdej czynności w takiej pracy. Wiele zależy od oceny postawy samego ucznia oraz wyposażenia przedsiębiorstwa (zakładu pracy) w sprzęt niezbędny do zapewnienia mu bezpieczeństwa. Załącznik II do Rozporządzenia reguluje szczegółowo czas wykonywania niektórych czynności, związanych z warunkowym wykonywaniem prac zabronionych dla młodocianych, ze względu – tylko i wyłącznie – na szkolenie do zawodu.

Przykładowo:
- łącznie młodociany może przenosić ciężkie przedmioty, jeżeli ich wykonywanie nie przekracza 1/3 czasu pracy młodocianego – czyli 2 godzin;
- może wykonywać prace w zakładach poligraficznych (przy trawieniu klisz) – do 2 godzin na dobę;
- może zajmować się i asystować przy procesie garbowania skór – 12 godzin na tydzień w warunkach laboratoryjnych;
- pracować przy substancjach alergennych – po uzyskaniu opinii lekarskiej o braku przeciwwskazań do wykonywania takich prac i kontaktu z określonymi substancjami; 
- przy obsłudze niebezpiecznych urządzeń – jeżeli stale przebywa pod nadzorem pełnej ekipy pracowników odpowiadających za daną maszynę czy urządzenie.

W każdym z powyższych przypadków pracodawca ma obowiązek zapewnić młodocianym pracownikom opiekę i pomoc, niezbędną dla ich przystosowania się do właściwego wykonywania pracy.3 Czas pracy młodocianego pracownika nie może przekraczać 6 godzin na dobę (jeżeli młodociany ma mniej niż 16 lat), 8 godzin pracy na dobę to norma dla młodocianych, którzy ukończyli 16 lat. Dodatkowo, do czasu pracy młodocianego wlicza się czas nauki w wymiarze wynikającym z obowiązkowego programu zajęć szkolnych, bez względu na to, czy odbywa się ona w godzinach pracy.4

Ponadto młody pracownik nie powinien być zatrudniony w porze nocnej (od 22.00 do 6.00) oraz pracować w godzinach nadliczbowych.

1 Art. 192 Kodeksu pracy
2 Art. 192 § 3 Kodeksu pracy

Czy uważacie, że polskie prawo w odpowiedni sposób reguluje tę kwestię? Dajcie znać w komentarzu.

OCENA
0.00
OCEŃ PORADĘ

Komentarze

Dodaj zdjęcie do komentarza:
PRZEGLĄDAJ
Dodaj film wideo do komentarza:
Dodaj film z dysku:
PRZEGLĄDAJ
 
1 + 1 =

a czy maloletni moze wykonywac prace instruktora np tanca ?

~ edward / 2017-07-17 17:17:46
oceń komentarz: (0) (0)